আম্বোলি ঘাটক মহাৰাষ্ট্ৰৰ ‘চেৰাপুঞ্জি’ বুলি জনা যায়। ইউনেস্কো বিশ্ব ঐতিহ্যক্ষেত্ৰই প্ৰকৃতিৰ আটাইতকৈ প্ৰয়োজনীয় আইনৰ সৈতে ইয়াৰ পৰিৱেশ তন্ত্ৰ বজাই ৰাখে।
জন্তু এটাক আনএটা কটা দেখাটো এক নিৰ্মম দৃশ্য হ’ব পাৰে, কিন্তু এটা জন্তু আন জন্তুৰ খাদ্য হোৱাটো প্ৰকৃতিৰ নিয়ম। পুৰাণৰ দৰে প্ৰাচীন ভাৰতীয় সাহিত্যত ইয়াক উল্লেখ কৰা হৈছে। শ্ৰীমদ ভাগৱতমে কয়: “জীৱো জীৱস্য জীৱনম”, যাৰ অৰ্থ হৈছে “এটা জীৱিত সত্তা হৈছে আন এটা জীৱিত সত্তাৰ জীৱন”।
মহাৰাষ্ট্ৰৰ দৌণ্ড চহৰৰ পৰিৱেশ সংৰক্ষণ সংস্থাৰ এনজিঅ’ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক আৰু বন্যপ্ৰাণীৰ প্ৰতি উৎসাহী নাচিকেত অৱধানীয়ে এক আকৰ্ষণীয় ছবি শ্বেয়াৰ কৰিছিল আৰু মোক এটা সুযোগৰ মুখামুখি হোৱাৰ বিষয়ে বৰ্ণনা কৰিছিল য’ত তেওঁ মালাবাৰ গ্লাইডিং ভেকুলী এটা মালাবাৰ পিট ভাইপাৰৰ চিকাৰ হোৱা দেখিছিল। তেওঁ মহাৰাষ্ট্ৰৰ পশ্চিম ঘাটৰ এটা পাহাৰীয়া পাছ আম্বোলি ঘাটপাৰ হৈ খোজ কাঢ়ি আছিল যাক সহদ্ৰী বুলিও জনা যায়।এই 30 কিলোমিটাৰ ঘাট প্ৰসাৰিত স্থানত ধাৰাসাৰ বৰষুণ হয়, আৰু ইয়াৰ মাজেৰে খোজ কঢ়াটো প্ৰাকৃতিক জলপ্ৰপাতৰ উপৰিও ইয়াৰ ঘন অৰণ্য, জীৱজন্তু আৰু উদ্ভিদৰ প্ৰকাৰৰ বাবে প্ৰকৃতি উৎসাহী সকলৰ বাবে এক স্বৰ্গ যি বাৰিষাত ইয়াৰ দৃশ্যপটক স্নান কৰে। মহাৰাষ্ট্ৰৰ ‘চেৰাপুঞ্জি’ হিচাপে জনাজাত, এই অঞ্চলটো ইউনেস্কোৰ বিশ্ব ঐতিহ্যক্ষেত্ৰ আৰু বিশ্বৰ আঠটা জৈৱ বৈচিত্ৰ্যৰ হটস্পটৰ ভিতৰত এটা।যেতিয়া অৱধনীয়ে সৰীসৃপ আৰু উভচৰ প্ৰাণীবোৰ নিৰীক্ষণ কৰাত মগ্ন আছিল, তেওঁ এটা সেউজীয়া মালাবাৰ পিট ভাইপাৰ (ক্ৰেস্পেডোচেফালাছ মালাবেৰিকাছ) দেখিছিল যিটো গছৰ ডালত অস্বাভাৱিকভাৱে পৰি আছিল। এই প্ৰজাতিৰ বহুতো বেলেগ বেলেগ ৰঙৰ ৰূপ বিদ্যমান বুলি জনা যায়, যি হালধীয়া, সেউজীয়া আৰু মুগা ৰং প্ৰদৰ্শন কৰে। এই নিৰ্দিষ্ট সেউজীয়া ৰূপটো, এক অপ্ৰশিক্ষিত চকুৰ বাবে প্ৰায় অদৃশ্য, শেলাই আৰু ইয়াৰ চাৰিওফালে থকা পাতবোৰৰ সৈতে সুন্দৰভাৱে মিহলি হৈ আছিল। মালাবাৰ পিট ভাইপাৰবোৰৰ বিষক ‘হিমোটক্সিক’ বুলি গণ্য কৰা হয়, সেয়েহে যুদ্ধৰ সৈতে, অৱধনীয়ে ইয়াক দূৰৰ পৰা লক্ষ্য কৰিছিল। সাধাৰণতে দিনটোত নিশাচৰ আৰু নিষ্ক্ৰিয়, ভাইপাৰজনে অৱধনীক সাক্ষী হ’বলৈ এক অস্বাভাৱিক দৃশ্য দিবলৈ ওলাইছিল।
ইমান দূৰত এটা মালাবাৰ গ্লাইডিং ভেকুলী (ৰকোফোৰাছ মালাবেৰিকাছ) অসুবিধাজনকভাৱে বহি আছিল। ইয়াৰ উজ্জ্বল সেউজীয়া ৰঙৰ দ্বাৰা চিহ্নিত, এই ভেকুলীৰ নৰ পৰা বাৰ মিটাৰ জঁপিয়াই পৰাৰ ক্ষমতা আছে, ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্যৰ প্ৰায় 115 গুণ। কেৱল বাৰিষাকালত হে দেখা পোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে, এই নিৰ্দিষ্ট ভেকুলীটোইতিমধ্যে মালাবাৰ পিট ভাইপাৰৰ দ্বাৰা আক্ৰমণ কৰা হ’ব লাগিব, অৱধনীয়ে ভাবিছিল। ই পলাই যাবলৈ সক্ষম হৈছিল, কিন্তু ইয়াৰ বিষ কাৰ্যকৰী হ’বলৈ আৰম্ভ কৰিছিল, যাৰ ফলত ই ইমান অবিশ্বাস্যভাৱে স্থিৰ হৈ বহি আছিল, আঘাতৰ পৰা আঁতৰি আছিল।
মালাবাৰ পিট ভাইপাৰবোৰ লেহেম-গতিশীল কিন্তু দ্ৰুত ষ্ট্ৰাইকাৰ বুলি জনা যায়। এক মুহূৰ্ততে, ভেকুলীয়ে আন এটা পদক্ষেপ ল’বলৈ চেষ্টা কৰাৰ লগে লগে ভাইপাৰটো আগবাঢ়ি আহি দাঁতেৰে ধৰিলে। অৱধনীয়ে এখন ফটো তুলিবলৈ সক্ষম হৈছিল যেতিয়া ভেকুলীয়ে নিজকে বিষাক্ত মুখৰ পৰা মুক্ত কৰিবলৈ সংগ্ৰাম কৰিছিল যিয়ে ইয়াক দৃঢ়ভাৱে খামুচি ধৰিছিল।
‘ভাৰসাম্য’ বজাই ৰখা
চিকাৰ আৰু চিকাৰীৰ সংখ্যা ইজনে সিজনৰ প্ৰতি গতিশীল আৰু প্ৰতিক্ৰিয়াশীল। প্ৰেডেচন হৈছে বহুতো উপায়ৰ ভিতৰত এটা য’ত প্ৰকৃতিয়ে পৰিৱেশ তন্ত্ৰত ভাৰসাম্য বজাই ৰাখে আৰু প্ৰজাতিৰ জনসংখ্যা নিয়ন্ত্ৰণত ৰাখে। ভূমি-ব্যৱহাৰৰ প্ৰকাৰ সলনি হোৱা, দ্ৰুত নগৰীকৰণ আৰু বৃহৎ পৰিমাণৰ চিকাৰী নিয়ন্ত্ৰণ ৰখাৰ ফলত পশুৰ সংখ্যা যথেষ্ট হ্ৰাস পাইছে, সেই অঞ্চলবোৰত নিগনি, নিগনি আৰু আন কেইবাটাও প্ৰাণীৰ সংখ্যা বৃদ্ধি পাইছে। তেওঁলোকে কেৱল বন্যপ্ৰাণীৰ প্ৰজাতিৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় বাসস্থানধ্বংস কৰাই নহয় কিন্তু জুনোটিক ৰোগৰ বিপদাশংকাও বৃদ্ধি কৰে। বহুতে অনুভৱ নকৰে যে ডাঙৰ পোক-পতংগই পৃথিৱীখন আৱৰি ৰাখিব পাৰে, যাৰ ফলত যদি ভেকুলী, মাছ, গিৰগিটি আৰু সাপৰ দৰে পৰ্যাপ্ত চিকাৰী নাথাকে তেন্তে জীয়াই থকা সকলো বস্তুৰ বাবে এক ডাঙৰ ভাবুকি সৃষ্টি হয়।
জীয়াই থকাটো হৈছে হত্যা কৰা, আৰু প্ৰেডেশ্বনে ‘আটাইতকৈ উপযুক্তলোকৰ জীয়াই থকা’ নিশ্চিত কৰে – প্ৰকৃতিৰ মৌলিক নিয়ম। বৃদ্ধ, ৰোগগ্ৰস্ত বা আঘাতপ্ৰাপ্ত জন্তুবোৰ চিকাৰীৰ বাবে সহজ আহাৰ। যেতিয়া তেওঁলোক আক্ৰমণৰ পৰা বাচি থাকিবলৈ যথেষ্ট দ্ৰুত বা শক্তিশালী নহয় তেতিয়া এইটো ডেকাও হ’ব পাৰে। অৱধনীয়ে তোলা ছবিখনত থকা মালাবাৰ পিট ভাইপাৰটোৰ বিষয়ে তেওঁ মনত পেলাই ছিল, “প্ৰায় দহ মিনিটৰ ভিতৰত, ভেকুলীটো চলাচল কৰা বন্ধ হৈ গৈছিল আৰু ভাইপাৰে সিদ্ধান্ত লৈছিল যে এতিয়া, তেওঁৰ কঠোৰ পৰিশ্ৰমৰ আহাৰ আৰামেৰে গিলি বলৈ উপযুক্ত সময়।”
নেহা পঞ্চমিয়া হৈছে আৰইএছকিউ চেৰিটেবল ট্ৰাষ্টৰ প্ৰতিষ্ঠাপক আৰু সভাপতি। তেওঁ @NehaPanchamia টুইট কৰে। দৰ্শনবোৰ ব্যক্তিগত।
(হুমৰা লাইকৰ দ্বাৰা সম্পাদিত)
