(১)আজিৰপৰা কিছুবছৰ আগতে ঘৰলৈ আলহী আহিলে হাতত বিস্কুট বা মিঠাইৰ টোপোলা লৈহে আহিছিল; কিন্তু আজিকালি লৈ আহে বিভিন্ন ৰং বিৰঙৰ চিপচ,ৰিংছ অথবা কুৰকুৰেৰ পেকেট | আমি নিজেও যেতিয়া অতিথি হৈ কাৰোবাৰ ঘৰত যাও সেইবোৰেই লৈ যাও | কিয় নো লৈ নাযাম য’ত ভাল বিস্কুট বা মিঠাই কিনিলে হয়তো এশ টকা লাগিলহেতেন তাৰ ঠাইত ২০ টকাতে চিপচৰ ৰঙচঙীয়া ডাঙৰ পেকেট এটা পাও | কিন্তু এইসকল ব্যক্তিয়ে নিজৰ সন্তানক এইবোৰ খুৱাই জানো? নিশ্চয় নুখুৱাই| কিয় নুখুৱাই, কিয় আমিও খুৱাব বা খাব নালাগে?

মই নিজে এগৰাকী শিশুৰোগ বিশেষজ্ঞ নহয় যদিও মোৰ বিচাৰত দৈনন্দিন বহিঃবিভাগত শিশুসকল বিশেষকৈ, ৫ ৰ পৰা ৬/৭ বছৰৰ শিশুসকলে সঘনাই চিকিতসালয়ত আহিবলগীয়া বিভিন্ন কাৰণৰ ভিতৰত মুখ্য কাৰণ কিছুমান হ’ল পেটৰ বিষ,পাইখানা খোলোচা নোহোৱা,খাবলৈ ইচ্ছা নকৰা ইত্যাদি ইত্যাদি আৰু ৰোগ পুংখানুপুংখ অধ্যয়নৰ পিছত দেখিছো যে অধিকাংশৰে ৰোগৰ কাৰণ হৈছে ওপৰোক্ত বস্তুসমূহৰ মাত্ৰাধিক গ্ৰহণ| উল্লেখনীয় যে পুষ্টীকৰ উপাদানৰ ফালৰপৰা চাবলৈ গ’লে এইধৰণৰ সামগ্ৰীত কোনোধৰণৰ ভিটামিন আৰু খনিজ পদাৰ্থৰ দৰে কোনো লাগতিয়াল উপাদান দেখা পোৱা নাযায়| তাৰ পৰিবৰ্তে অতিমাত্ৰা লৱণ(Salt)আৰু চৰ্বি(Fats) থাকে যাৰ দৈনিক ভোজনে এজন ব্যক্তিক চিৰ ৰুগীয়া কৰিবলৈ যথেষ্ট| গৱেষণাৰপৰা দেখা গৈছে যে ১৫ ৰপৰা ২০ খন(এপেকেট চিপচ)চিপচত প্ৰায় ১০ গ্ৰাম চৰ্বি (Fat) আৰু প্ৰায় ১৫০ কেলৰি থাকে| যাৰ দৈনিক ভোজনৰ ফলত উচ্চ ৰক্তচাপ তথা হৃদৰোগ, অতিস্হৌল্যতা (Obesity) ইত্যাদি সমস্যাই দেখা দিব পাৰে| তদুপৰি এইবোৰত ব্যৱহৃত মছলা জাতীয় বস্তুৰ বাবে বুকু জ্বলাপোৰা(gastritis), বমি ভাব (Nausea or vomiting) আদিও হোৱা পৰিলক্ষিত হয়| মছলাসমূহ খাদ্যনলীৰ ভিতৰত(Intestinal wall) লাগি ধৰে যিবোৰে অনবৰত খাদ্যনলীটোক irritate কৰি থাকে যাৰ ফলত ভোক নলগা,পেট ফুলা,পেটৰ বিষ,শৌচ খোলোচা নোহোৱা সমস্যাসমূহে দেখা দিয়ে|(২)চাওমিন খাই ভাল নোপোৱা ব্যক্তি হয়তো নোলাব| স্বাস্হ্যৰ প্ৰতি অত্যন্ত সজাগ ব্যক্তি এজনেও চাওমিন জাতীয় ফাষ্ট ফুডবোৰ দেখিলে হয়তো সকলোবোৰ পাহৰি যায়| কিন্তু গৱেষণাৰ পৰা দেখা গৈছে যে উঠি অহা যুৱচামৰ মাজত মেদবহুলতা,উচ্চ ৰক্তচাপ আদিৰ দৰে সমস্যাই গা কৰি উঠাৰ মূলতে হৈছে এইধৰণৰ ফাষ্ট ফুডৰ জনপ্ৰিয়তা| উল্লখনীয় যে চাওমিনৰ দৰে খাদ্যবোৰৰ প্ৰস্তুতকৰণত এনে এবিধ উপাদান ব্যৱহাৰ হয় যিটোয়ে নিৰৱ ঘাতক (Silent killer)হিচাপে আমাক আক্ৰমণ কৰি আছে,যাক আমি সকলোৱে Ajinomoto বা MSG বুলি সকলোৱে জানো |

MSG( Monosodium Glutamate) এবিধ মানৱদেহৰ বাবে অতিশয় ক্ষতিকাৰক উপাদান| ইয়াৰ ব্যৱহাৰ খাদ্যবস্তুৰ সোৱাদ বঢ়াবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়,যিয়ে আমাৰ জিভাৰ স্বাদকোষবোৰক উত্তেজিত (Stimulate) কৰে |যাৰ ব্যৱহাৰৰ বাবেই চাওমিন জাতীয় বস্তুবোৰ বেছিপৰিমাণে খাব পৰা যায়| প্ৰায়বোৰ চাইনিজ ফুডতে MSG ব্যৱহাৰ হয়|Journal of Nutrition and Metabolism ৰ গৱেষণা অনুসৰি অতিমাত্ৰা MSG সেৱনে কলেষ্টেৰ’লৰ বৃদ্ধি, উচ্চ ৰক্তচাপ, ডায়েবেটিচ, মেদবহুলতা, কিডনী বিকল হোৱা আদি বিভিন্ন প্ৰাণঘাতক সমস্যাই দেখা দিয়ে| ইয়াৰোপৰি হাত মুখৰ পোৰণি, শ্বাসকষ্ট, মুৰৰ বিষ, বমি ভাৱ, বুকুৰ ধপধপনি আদি লক্ষণসমূহ দেখা দিব পাৰে যিবোৰক Chinese restaurant syndrome বুলি কোৱা হয়| মহিলাৰ ক্ষেত্ৰত MSG ৰ ব্যৱহাৰে প্ৰজনন ক্ষমতাৰ হ্ৰাস কৰে | গতিকে এইবোৰ জানি শুনিও এইধৰণৰ খাদ্যবস্তু খোৱাটো নিশ্চয়কৈ বুধিয়কৰ কাম নহ’ব।

লেখিকা: ডাঃ মেদিণী বৰ্মণ

ঔটেঙা, টেকীয়া, পুঠি মাছৰ জোল,
খালেহে বুজিবা সোৱাদৰে মূল।”
হয়, ঔটেঙাৰ কথা ওলালেই আমাৰ সকলোৰে জিভাৰ পানী পৰিবলৈ ধৰে। ঔটেঙা হ’ল এনে এবিধ টেঙা  পাচলি, যাক নোখোৱা মানুহ হয়তো খুব কমেই ওলাব। বিশাল আকৃতিৰ বৃক্ষ ঔটেঙাৰ উচ্চতা প্ৰায় ১৫ মিটাৰ হয়। ঔটেঙাৰ ফুল জুন মাহৰ পৰা প্ৰায় ৩ সপ্তাহলৈকে ফুলে। ইয়াৰ পূৰঠ ফলবোৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা জানুৱাৰী মাহলৈকে উপলব্ধ হয়।

ঔটেঙাৰ বৈজ্ঞানিক নাম ‘Dillenia Indica’ । ইয়াক সংস্কৃতত ‘অৱৰ্তকী’, ইংৰাজীত ‘Elephant apple’, হিন্দীত ‘চালতা’ আৰু নেপালীত ‘ৰামফল’ নামেৰে জনা যায়। ভাৰতীয় তথা অসমীয়া খাদ্য সংস্কৃতিত ঔটেঙাৰ এক বিশেষ স্থান আছে। ইয়াক প্ৰধানকৈ দাইল বা তৰকাৰীত আনুসংগিক উপকৰণ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। বিশেষকৈ পুঠি, খলিহনাৰ দৰে সৰু সৰু মাছৰ পৰা আৰম্ভ কৰি ৰৌ, বৰালিৰ দৰে ডাঙৰ আকাৰৰ মাছ দি ৰন্ধাত ঔটেঙাৰ প্ৰয়োগে ইয়াৰ সোৱাদ দুগুণে বৃদ্ধি কৰে।

পাচনতন্ত্র সুস্থ ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত ই এক প্ৰভাৱশালী ঔষধ হিচাপে কৰে। ঔটেঙাত কম বেছি পৰিমাণে প্ৰটিন, আঁহ, চৰ্বি,ফাইবাৰ, কেলছিয়াম,ফছফৰাছআৰু এচক’ৰবিক এচিড পোৱা যায়। ঔটেঙা খালে পেট পৰিষ্কাৰ হয়, যাৰ দ্বাৰা অজীৰ্ণ, কোষ্ঠকাঠিন্য আদি পেটৰ বিকাৰসমূহৰ পৰা হাত হাৰি থাকিব পাৰি । ইয়াৰ বীজলেৰে চুলি ধুলে মূৰৰ উফি নাশ হয় আৰু চুলিৰ উজ্জলতা বাঢ়ে। তদুপৰি মধূমেহ ৰোগীসকলৰ বাবেও ঔটেঙাক এক সুপথ্য হিচাপে গণ্য কৰা হয় ।

বিশেষ দষ্ট্ৰব্যঃ- ঔটেঙা খাবলৈ সুস্বাদু আৰু পুষ্টিগুণযুক্ত হলেও কিছুমান ক্ষেত্ৰত ই বিৰুদ্ধ আহাৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। বিশেষকৈ কাহ, লিভাৰৰ সংক্ৰমণ, ব্ৰংকাইটিচ আদিৰ দৰে ৰোগৰ উপসৰ্গই দেখা দিলে ঔটেঙা খোৱা উচিত নহয়।

একোছা চিক্‌চিকিয়া ক’লা শুৱনি চুলি সকলোৱে পছন্দ কৰে। কিন্তু বয়সজনিত কাৰণত চুলি পকিলে ইয়াৰ উপায় একো নাই। কিছুমানৰ আকৌ কোমল বয়সতে চুলি পকা দেখা যায়। দু:শ্চিন্তা, জলবায়ু, ভেজাল খাদ্যৰ কাৰণেও চুলি পকিব পাৰে।

১) আধাৰ লিটাৰ নাৰিকলৰ তেল, ২৫০ গ্ৰাম আমলখি গোটাই লওঁক। আমলখিখিনি পতাত থেতেলি লৈ নাৰিকলৰ তেলৰ লগত গৰম কৰক। উতলি উতলি আমলখিৰ ৰস তেলৰ লগত মিহলি হৈ যাব। কিছুপৰ সিজোৱাৰ পিছত তেলৰ ৰং ৰঙচুৱা বা ক’লা হ’ব। জুইৰ পৰা তেলখিনি নমাই ঠাণ্ডা হ’বলৈ দিয়ক। ঠাণ্ডা হ’লে ভালদৰে চেকি লৈ বটলত ভৰাই লওঁক। এই তেল নিয়মিত ব্যৱহাৰ কৰিলে চুলি ক’লা হয়, মূৰ ঠাণ্ডা থাকিব আৰু উফিও নাইকিয়া হ’ব। চুলি সৰা বন্ধ হ’ব। বটলটো মাজে মাজে ৰ’দাই থাকিব।

২) সাধাৰণতে ভাত খোৱাৰ পিছত বজ্ৰাসনত বহা হয়। এই অৱস্থাত দিনে অন্তত: দুবাৰ চুলি আচুৰিব লাগে। চুলি সহজে পকিবলৈ সুবিধা নাপায়।

৩) ভিটামিন ‘এ’ আৰু ‘ডি’ প্ৰচুৰ পৰিমাণে খাব লাগে।

৪) আলু সিজোৱা পানীৰে মূৰ ধূলে চুলি কেঁচাই থকাত সহায় কৰে।

৫) মেহেন্দি চুলিৰ বাবে বৰ উপকাৰী। এক চামুচ আমলখিৰ ৰস, এক চামুচ মেহেন্দি, এক চামুচ চাহপাত, একাপ গৰম পানীত মিহলাই তাত অকণমান নিমখ আৰু নেমুৰ ৰস মিহলাই লওঁক। সেই মিশ্ৰণখিনি চাৰি-পাঁচ ঘন্টা তেনেদৰে থৈ দিয়ক। তাৰ পিছত ভালদৰে চেকি লৈ চুলিৰ গুৰিয়ে গুৰিয়ে ভালদৰে মালিচ কৰক। দুঘন্টামান ৰাখি মূৰ ধুই পেলাওঁক। এনেদৰে মাজে মাজে কৰিব পাৰিলে চুলিৰ অকালপক্কতা আতঁৰি যাব।

৬) এক চামুচ ত্ৰিফলা চূৰ্ণ প্ৰতিদিনে ছমাহ খাব লাগে। ৰাতি ত্ৰিফলা তিয়াঁই থোৱা পানীৰে পিছদিনা মূৰ ধুলেও চুলি নপকে।

৭) শিলিখাৰ গুড়ি, আমৰ ছাল, নিমপাত, ডালিম ফুলৰ কলি আৰু জেতুকাৰ পাত সম পৰিমাণৰ মিহিকৈ বটি মূৰত লেপ ল’লে চুলি ক’লা হয়।

৮) ২ টা শিলিখা, ৬ টা আমলখি আৰু ৫ টা আমৰ গুটিৰ শাহ একেলগে পিহি লোহাৰ বাচনত এৰাতি তিয়াই থৈ পিছদিনা দুঘন্টা চুলিত সানি থ’ব লাগে। তাৰ পিছত চুলি ধুলে চুলি ক’লা আৰু চিক্‌চিকিয়া হয়।

৯) আমলখি, জেষ্ঠমধু, তিল, পদুম ফুলৰ কেশৰ মিহিকৈ বটি মৌৰ লগত মিহলাই চুলিত লগালে চুলি ক’লা হয়।

১০) খাটি সৰিয়হ তেল, নাৰিকল তেল লগালেও চুলি নপকে।

লেখিকা: সুমিত্ৰা গোস্বামী।